مشورت

[hasan vaeziyan]

استبداد و خودرایی
قرآن
سوره اعراف آیه 198 : { اگر آنان را به راه راست بخوانی ، گوش  فرا نمی دارند ، آنان را می بینی که به تو می نگرند لیکن نمی بینند }
سوره فُصلت آیه 5 : { ( آن مردمان خوشگذر و جهاندار ) به پیامبر خدا گفتند : دلهای ما به روی آنچه تو ما را بدان میخوانی بسته است ، و گوشهای ما از شنیدن آن سنگین است ، و میان ما و تو فاصله است ، پس تو هر کار خواهی بکن ، و ما آنچه خواهیم بکنیم }
حدیث
امام علی (ع) فرمودند : کسی که خودرای است ، رای ندارد.  بحار جلد 75 صفحه 105 ، الحیاة جلد 1 صفحه 311
امام علی (ع) فرمودند : هرکه خودرایی کند هلاک گردد ، و هرکه با مردمان مشورت کند در عقل آنان شریک شود.   نهج البلاغه ، الحیاة جلد 1 صفحه 311
امام علی (ع) فرمودند : عاقل کسی است که رای خود را متهم کند ( نادرست شمارد ) ، و به هرچه نفسش در نظر او آراسته جلوه داد اعتماد نکند.  غررالحکم ، الحیاة جلد 1 صفحه 311
امام علی (ع) فرمودند : برای اثبات نادانی شخص همین بس که از خودراضی باشد.  غررالحکم ، الحیاة جلد 1 صفحه 311
امام علی (ع) فرمودند : برای اثبات غرور شخص همین بس که به هرچه نفسش در نظر او می آراید اعتماد کند.  غررالحکم ، الحیاة جلد 1 صفحه 312
امام علی (ع) فرمودند : هرکه عقل خویش را بی نیاز بیند ، بلغزد.  کافی ، الحیاة جلد 1 صفحه 312
امام علی (ع) فرمودند : هیچ همپشتی مطمئنتر از مشورت کردن نیست.  نهج البلاغه ، الحیاة جلد 1 صفحه 312
امام علی (ع) فرمودند : هرکس به رای و نظر خویش اکتفا کند ( و در کارها با دیگران مشورت نکند ) خود را در خطر انداخته است.  نهج البلاغه ، الحیاة جلد 1 صفحه 312
این تاکید فراوانی دارد که امام علی بن ابیطالب (ع) بر مشورت و نظر خواهی دارد ، و بر استفاده از فکر دیگران و نظر مطلعان اصرار میورزد ، به روشنی دلالت دارد بر اهمیت بیشتر امر مشورت و نظرخواهی و رایزنی برای مقامات اجتماعی و سیاسی ، زیرا مسائل اجتماعی و سیاسی بسیار بسیار با اهمیت تر است از کارهای فردی و مسائل شخصی.  الحیاة جلد 1 صفحه 312
شوری و رایزنی
قرآن
سوره آل عمران آیه 159 : { تو ای پیغمبر ، به رحمت سرشار خدایی ، با امت نرم و خوش خوی بودی ، اگر درشت خوی و ستخت دل بودی از پیرامونت پراکنده می گشتند ؛ پس ، از ایشان درگذر ، و برایشان آمرزش خواه ، و با آنان در کار مشورت کن ، و چون آهنگ کار کردی بر خدا توکل کن ، که خدا توکل کنندگان را دوست میدارد }
سوره شوری آیه 38 : { ( پاداشهای خدایی بهتر و جاودانتر است برای ) آنان که پذیرای دعوت پروردگار خود شدند ، و نماز را بر پا داشتند ، و کارشان بنا بر مشورت میان ایشان است ، و از آنچه روزیشان کرده ایم به دیگران می بخشند }
حدیث
پیامبر (ص) فرمودند : از انسان فرزانه راهنمایی خواهید و نافرمانی او مکنید که پیشمان خواهید شد.  امالی طوسی جلد 1 صفحه 152 ، الحیاة جلد 1 صفحه 314
امام صادق (ع) از پدرش : جمعی از پیامبر پرسیدند : محکم کاری و دور اندیشی چیست ؟ مشورت کردن با صاحب نظران و پیروی کردن از ایشان.  بحارالانوار جلد 75 صفحه 100 ، الحیاة جلد 1 صفحه 314
امام علی (ع) فرمودند : سزاوار انسان خردمند است که رای خردمندان را بر رای خویش بیفزاید ، و دانش و آگاهی خویش را با به دست آوردن دانش حکیمان و دانایان افزون سازد.  غررالحکم ، الحیاة جلد 1 صفحه 314
امام علی (ع) : هرکس با خردمندان مشورت کند ، به آنچه صواب است راهنمایی شود.  ارشاد ، الحیاة جلد 1 صفحه 314
امام علی (ع) : راه حق و صواب از هیچ جا بهتر از مشاوره به دست نمی آید.  غررالحکم ، الحیاة جلد 1 صفحه 315
امام علی (ع) : هیچ پشتیبانی همچون مشاوره نیست.  نهج البلاغه ، الحیاة جلد 1 صفحه 315
امام علی (ع) : نظر خواستن عین هدایت است ، و هرکه خود را از نظر دیگران بی نیاز ببیند به مخاطره افتد.  نهج البلاغه ، الحیاة جلد 1 صفحه 315
امام صادق (ع) : کسی که مشورت کند هلاک نمیشود.  تحف العقول ، الحیاة جلد 1 صفحه 315
امام علی (ع) : آنکه راه پرسید گمراه نگشت ، و آنکه مشورت کرد حیران نماند.دور اندیش محکم کار ، خود رای نیست.  بحارالانوار جلد 78 صفحه 13 ، الحیاة جلد 1 صفحه 315
امام صادق (ع) : هیچ کس از مشورت هلاک نمیشود.  بحارالانوار جلد 75 حدیث 101 ، الحیاة جلد 1 صفحه 316
امام صادق (ع) - فُضیل گوید : یک بار امام جعفر صادق (ع) درباره کاری رای مرا خواست ، گفتم : خدا خیرت دهد ! آیا چون منی به چون تو نظر مشورت میدهد ؟ گفت : آری ، در آن هنگام که از تو طلب مشورت کنند.  بحارالانوار جلد 75 صفحه 101 ، الحیاة جلد 1 صفحه 316